Komisja Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych (LIBE) Parlamentu Europejskiego wybrała we wtorek (26.11.2019 r.) Wojciecha Wiewiórowskiego na Europejskiego Inspektora Ochrony Danych (EIOD).

Wyniki głosowania w Komitecie Stałych Przedstawicieli Rządów Państw Członkowskich przy Unii Europejskiej (Coreper) oraz Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych Parlamentu Europejskiego (LIBE) potwierdziły 5-letni mandat Wojciecha Wiewiórowskiego na stanowisko Europejskiego Inspektora Ochrony Danych.

25 listopada 2019 roku Komisja Wolności Obywatelskich podczas publicznego przesłuchania oceniała kompetencje trzech kandydatów: Yann Padova z Francji, Endre Szabo z Węgier oraz Wojciech Wiewiórowski z Polski. 26 listopada 2019 roku posłowie w tajnym głosowaniu ustalili kolejność najlepszych kandydatów. Wojciech Wiewiórowski otrzymał 36 głosów i tym samym zajął pierwsze miejsce (Yann Padova – 25 głosów, Endre Szabo – 3 głosy). Decyzja Komisji zostanie przekazana Konferencji Przewodniczących PE, w skład której wchodzą liderzy grup politycznych oraz przewodniczący PE. Konferencja może zaakceptować wybór lub skierować decyzję komisji pod głosowanie na sesji plenarnej.
Kolejnym krokiem będzie wspólne mianowanie EIOD na podstawie porozumienia Parlamentu Europejskiego oraz Rady na okres pięciu lat (2019-2024).

Kim jest Europejski Inspektor Ochrony Danych?

Europejski Inspektor Ochrony Danych odpowiedzialny jest za:

  • zapewnienie podstawowych praw i wolności osobom, których dane są przetwarzane przez instytucje i organy Unii;
  • monitorowanie i zapewnienie stosowania przepisów RODO oraz innych dotyczących przetwarzania danych osobowych;
  • doradzanie instytucjom i organom Unii oraz osobom, których dane są przetwarzane we wszystkich kwestiach związanych z operacjami na danych osobowych.

Zgodnie z art. 53 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1725 z dnia 23 października 2018 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii i swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia rozporządzenia (WE) nr 45/2001 i decyzji nr 1247/2002/WE:

  1. Parlament Europejski i Rada powołują Europejskiego Inspektora Ochrony Danych w drodze porozumienia na okres 5 lat na podstawie listy ustalonej przez Komisję. Nabór kandydatów umożliwia złożenie wniosków zainteresowanym osobom w całej Unii. Lista kandydatów ustalona przez Komisję jest publikowana i figuruje na niej co najmniej trzech kandydatów. Na podstawie listy ustalonej przez Komisję właściwa komisja Parlamentu Europejskiego może podjąć decyzję o przeprowadzeniu przesłuchania, aby móc wyrazić swe preferencje.
  2. Kandydaci na EIOD muszą cechować się:
    • niezależnością;
    • fachową wiedzą w dziedzinie ochrony danych;
    • umiejętnościami wymaganymi do pełnienia obowiązków EIOD.
  3. Kadencja EIOD może być odnowiona 1 raz.
  4.  EIOD przestaje pełnić swoje obowiązki, jeżeli:
    •  zostaje zastąpiony,
    • zrezygnuje z urzędu,
    • zostanie zwolniony lub przymusowo pozbawiony funkcji.
  5. EIOD może być zwolniony lub pozbawiony prawa do emerytury lub innych świadczeń na jego rzecz przez Trybunał Sprawiedliwości na wniosek Parlamentu Europejskiego, Rady lub Komisji, jeżeli przestanie spełniać warunki wymagane do wykonania jego obowiązków lub jeśli jest winny poważnego uchybienia.
  6. W przypadku zwykłej zmiany lub dobrowolnej rezygnacji EIOD pełni swoją funkcję do czasu, gdy zostanie zastąpiony.
  7. EIOD podczas wypełniania swoich zadań i wykonywania swoich uprawnień działa w niezależny sposób. Pozostaje wolny od bezpośrednich i pośrednich wpływów zewnętrznych, nie zwraca się do nikogo o instrukcje ani ich od nikogo nie przyjmuje. EIOD powstrzymuje się od wszelkich czynności sprzecznych ze swoimi obowiązkami i podczas swojej kadencji nie podejmuje innego zajęcia zarobkowego ani niezarobkowego.

Zadania i kompetencje Europejskiego Inspektora Ochrony

Do zadań Europejskiego Inspektora Ochrony Danych należy:

  • monitorowanie i egzekwowanie stosowania przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1725 z dnia 23 października 2018 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii i swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia rozporządzenia (WE) nr 45/2001 i decyzji nr 1247/2002/WE przez instytucje lub organy Unii, z wyjątkiem przetwarzania danych osobowych przez Trybunał Sprawiedliwości działający jako władza sądownicza;
  • upowszechnianie w społeczeństwie wiedzy o ryzyku, przepisach, zabezpieczeniach i prawach związanych z przetwarzaniem oraz rozumienie tych zjawisk;
  • upowszechnianie wśród administratorów i podmiotów przetwarzających wiedzy o obowiązkach spoczywających na nich na mocy przepisów o ochronie danych;
  • udzielanie osobie, której dane dotyczą, na jej żądanie informacji o wykonywaniu praw przysługujących jej na mocy przepisó, a w stosownym przypadku współpracowanie w tym celu z krajowymi organami nadzorczymi;
  • rozpatrywanie skarg wniesionych przez osobę, której dane dotyczą lub przez podmiot, organizację lub zrzeszenie;
  • prowadzenie postępowania dotyczącego tych skarg i w rozsądnym terminie informowanie skarżącego o postępach i wynikach tych postępowań, w szczególności jeżeli niezbędne jest dalsze postępowanie lub koordynacja działań z innym organem nadzorczym;
  • prowadzenie postępowania w sprawie rozporządzenia, w tym na podstawie informacji otrzymanych od innego organu nadzorczego lub innego organu publicznego;
  • doradzanie, z własnej inicjatywy lub na wniosek, wszystkim instytucjom i organom Unii w sprawie prawnych i administracyjnych środków ochrony praw i wolności osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych;
  • monitorowanie zmiany w stosownych dziedzinach, o ile zmiany te mają wpływ na ochronę danych osobowych, w szczególności monitorowanie rozwoju technologii informacyjno-komunikacyjnych;
  • przyjmowanie standardowych klauzul umownych,
  • ustanawianie i prowadzenie wykazów związanych z wymogiem dokonania oceny skutków dla ochrony danych;
  • uczestniczenie w działaniach Europejskiej Rady Ochrony Danych;
  • zapewnienie obsługi sekretariatu na potrzeby Europejskiej Rady Ochrony Danych;
  • wydawanie zaleceń dotyczących przetwarzania;
  • zatwierdzanie klauzul umownych i przepisów;
  • prowadzenie wewnętrznych rejestrów naruszeń przepisów o ochronie danych osobowych;
  • wypełnianie innych zadań związanych z ochroną danych osobowych;
  • uchwalanie swojego regulaminu wewnętrznego.

Polak Europejskim Inspektorem Ochrony Danych

Dla Wojciecha Wiewiórowskiego obowiązki wynikające z przejęcia funkcji EIOD nie będą nowością, ponieważ od 2014 roku był zastępcą EIOD, a od sierpnia tego roku, po śmierci Giovanniego Buttarelliego, pełnił oowiązki inspektora. Nic dziwnego że kraje członkowskie oraz Komisja postawiły na Polaka.

Wojciech Wiewiórowski (ur. 13 czerwca 1971 w Łęczycy)

  • polski prawnik, urzędnik państwowy oraz wykładowca akademicki:
  • 1995 – ukończył studia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Gdańskiego
  • 2000 – uzyskał stopień doktora nauk prawnych (specjalność prawo konstytucyjne)
  • 2002-2014 wykładowca, a następnie docent Gdańskiej Wyższej Szkoły Administracji.
  • 2003 – adiunkt i kierownik Pracowni Informatyki Prawniczej Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Gdańskiego
  • 1996-2008 – redaktor, a następnie wydawca w Wydawnictwie Prawniczym LEX
  • 2006 – doradca w gabinecie wicepremiera i Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Współprzewodniczący, reprezentujący Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, Komisji Regulacyjnej ds. Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego.
  • 2008 – dyrektor Departamentu Informatyzacji Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji. 2010- członek Rady Archiwalnej przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego
  • 2010 – 2014 – Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych w Polsce
  • 2014 – zastępca Europejskiego Inspektora Ochrony Danych
  • sierpień 2019 – pełniący obowiązki Europejskiego Inspektora Ochrony Danych

Strona internetowa: Europejski Inspektor Ochrony Danych